Je hoort vaak dat 'veel' Molukkers staatloos zijn. Maar hoeveel staatloze Molukkers zijn er eigenlijk nog? Volgens cijfers van de Rijksdienst voor Identiteitsgegevens (RvIG), die MOZA opvroeg, stonden er in 2021 nog 1.168 mensen in de Basisregistratie Personen (BRP) met de aanduiding 'behandeld als Nederlander'. Het gaat om Molukkers zonder nationaliteit die onder de Wet betreffende de positie van Molukkers vallen.
© MOZA
De cijfers
- 2017: 1.289 mensen geregistreerd als 'behandeld als Nederlander'.
- 2021: 1.168 mensen, allemaal met een geldig Nederlands paspoort of identiteitskaart.
- Van die 1.168 zijn er 857 in Nederland geboren. Het gaat dus vooral om de tweede generatie.
Nieuwere cijfers zijn niet openbaar. MOZA vroeg ze op via een Woo-verzoek (Wet open overheid) uit juni 2022.
Een voorbeeld van een faciliteitenpaspoort met opgenomen clausule ‘behandeld als Nederlander’. Foto aangeleverd door Gemeente Maastricht
Waarom wordt de groep kleiner?
- De groep kan niet groeien. Vanaf de derde generatie krijgen kinderen meestal automatisch de Nederlandse nationaliteit.
- Bijna iedereen in de groep is vóór 1989 geboren.
- Mensen van de eerste generatie overlijden.
- Een deel kiest er alsnog voor om Nederlander te worden. Voor Molukkers onder de wet van 1976 is dat gratis.
Hoe verhoudt dit zich tot alle Molukkers?
Het CBS telde op 1 januari 2018 ruim 71.000 Molukkers in Nederland: een kleine 8.000 van de eerste generatie, bijna 29.000 kinderen en bijna 35.000 kleinkinderen. De groep die 'behandeld als Nederlander' is, is dus minder dan 2 procent van die getelde groep en een nog kleiner deel van de hele gemeenschap: die is groter dan het CBS telde. Het CBS-rapport zelf bevat geen cijfers over nationaliteit. Meer cijfers over de Molukse gemeenschap vind je op de datapagina Molukkers in Nederland in cijfers.
En alle staatlozen in Nederland?
Volgens de Rijksoverheid staan er ongeveer 6.000 staatlozen in de BRP (cijfers 2022). Dat is maar een deel van de ongeveer 30.000 mensen bij wie de nationaliteit als 'onbekend' staat. 'Onbekend' is niet hetzelfde als staatloos: de meeste van die mensen hebben wel een nationaliteit, maar geen papieren om dat te bewijzen. Andere staatlozen in de BRP komen bijvoorbeeld uit Syrië of Libanon. Staatloze Molukkers hebben een bijzondere positie: zij zijn wettelijk gelijkgesteld aan Nederlanders.
Wat kun je doen?
- Wil je weten wat er over jou geregistreerd staat? Kijk in MijnOverheid of vraag het na bij Burgerzaken.
- Wil je Nederlander worden? Lees Ik ben Molukker en staatloos: hoe word ik Nederlander?
- Waarom een groep Molukkers staatloos is, lees je in Staatloze Molukkers: waarom heeft een groep geen nationaliteit?
Goed om te weten
In een eerdere versie van dit artikel noemden we ruim 12.000 staatlozen en 40.000 mensen met onbekende nationaliteit in Nederland. De Rijksoverheid noemt nu lagere aantallen (2022). Ook de 1.168 staatloze Molukkers is een cijfer uit 2021; het echte aantal ligt nu waarschijnlijk lager.
Bronnen
- Staatloosheid (Rijksoverheid)
- Wet betreffende de positie van Molukkers (IND)
- Molukkers in Nederland. De sociaaleconomische positie van Molukse migranten, hun kinderen en kleinkinderen (CBS, december 2020)
