Mantelzorg voor je Molukse (groot)ouders: hoe hou je het vol?

educatie
Geschreven door MOZA

Je doet boodschappen voor oma, gaat mee naar de afspraken van opa in het ziekenhuis en komt elke dag even langs. Dat is vanzelfsprekend, want zo gaat dat in je familie. Maar soms wordt het je te veel. Het korte antwoord: je bent mantelzorger en daar hoort steun bij. De gemeente moet mantelzorgers ondersteunen, bijvoorbeeld met respijtzorg. Werk je? Dan kun je zorgverlof opnemen.

Wat is mantelzorg?

Je geeft mantelzorg als je voor iemand in je omgeving zorgt. Je doet dat vrijwillig, omdat je een band met die persoon hebt. Het kan gaan om hulp in het huishouden, emotionele steun of verzorging. Soms ook om medische handelingen. Mantelzorg is onbetaald en niet verplicht.

Je bent niet de enige. In Nederland zijn ongeveer 5 miljoen mantelzorgers: zo'n 1 op de 3 mensen. Ongeveer 9 procent van hen voelt zich overbelast.

Liefde en plicht

MantelzorgNL, Stichting Pelita en de Landelijke Stichting Molukse Ouderen (LSMO) deden samen het project Liefdevolle Plicht over Indische en Molukse mantelzorgers. Ze hoorden veel herkenbare dingen:

  • Er is een "grenzeloze vanzelfsprekendheid" om voor je ouders te zorgen. Je doet het uit liefde en ook uit plicht.
  • Daardoor verliezen veel mantelzorgers zichzelf uit het oog.
  • Mantelzorg is een familiezaak, maar wordt binnen de familie niet altijd besproken. Openlijk zeggen hoe zwaar het is, is vaak nog taboe. Ook schaamte speelt mee.
  • Veel Indische en Molukse mantelzorgers vragen laat of niet om hulp. Door de geschiedenis is er vaak wantrouwen tegen de overheid en niet iedereen kent de weg in de zorg.

Een mantelzorger uit het project zei: "Het is belangrijk om open te staan voor oplossingen buiten de familie." Hulp van buiten betekent niet dat je minder van je oma of opa houdt. Het helpt je om het langer vol te houden.

Hoe hou je het vol?

  • Praat erover in de familie. Wie doet wat? Verdeel de taken, zodat niet alles op één persoon neerkomt.
  • Vertel je eigen huisarts dat je mantelzorger bent. Zo kan die ook op jouw gezondheid letten.
  • Zoek andere mantelzorgers op. Contact met lotgenoten kan veel steun geven.
  • Ga naar een voorlichting. De ouderen- en dementiegroep van Stichting Buah Hati in Tiel geeft elk jaar verschillende voorlichtingen speciaal voor Molukse mantelzorgers. Er is ook een huiskamer voor 55-plussers, waar mantelzorgers en familie welkom zijn. Kijk op buahhati.nl/zorg of mail naar ouderenzorg@buahhati.nl.
  • Vraag op tijd hulp. Wacht niet tot je helemaal op bent.

Welke hulp is er via de gemeente?

  • Mantelzorgondersteuning. De gemeente is verantwoordelijk voor de ondersteuning van mantelzorgers. Vaak is er een organisatie voor mantelzorgondersteuning, met informatie, cursussen en contact met andere mantelzorgers.
  • Respijtzorg. Iemand neemt de zorg tijdelijk van je over, zodat je even op adem komt. Bijvoorbeeld een vrijwilliger of zorgverlener thuis, dagopvang of een verblijf in een logeerhuis.
  • Hulp voor oma of opa zelf. Huishoudelijke hulp, begeleiding of hulpmiddelen vraag je aan via de Wmo bij de gemeente. Lees meer in Mijn Molukse oma kan niet meer alleen wonen: welke zorg is er?
  • Mantelzorgwaardering. Dit heet ook mantelzorgcompliment. Het kan een bedrag zijn, een kortingspas of een gratis activiteit. Elke gemeente bepaalt zelf de vorm en de voorwaarden. Je vraagt het aan bij de gemeente van degene voor wie je zorgt.
  • MantelzorgNL. Voor advies, steun of een luisterend oor kun je de Mantelzorglijn bellen: 030 760 60 55.

Zorgverlof als je werkt

Je mag zorgverlof opnemen voor onder meer je ouders, grootouders, broers en zussen. Ook voor huisgenoten en mensen met wie je een sociale band hebt, zoals schoonouders. De zorg moet wel nodig zijn en jij moet degene zijn die de zorg kan geven.

  • Kortdurend zorgverlof: in 12 maanden maximaal 2 keer het aantal uren dat je per week werkt. Je werkgever betaalt minimaal 70 procent van je loon door. Dat is nooit minder dan het minimumloon. Meld het zo snel mogelijk bij je werkgever.
  • Langdurend zorgverlof: in 12 maanden maximaal 6 keer je wekelijkse werkuren. Dit is voor een naaste die levensbedreigend ziek is of langere tijd ziek of hulpbehoevend. Je werkgever hoeft je loon niet door te betalen. Vraag het minstens twee weken van tevoren schriftelijk aan.

Je werkgever mag zorgverlof alleen weigeren als het bedrijf daardoor in ernstige problemen komt. In je cao kunnen andere afspraken staan. Kijk dat dus na.

Goed om te weten

  • Gaat thuis wonen echt niet meer? Lees Verpleeghuis voor Molukse en Indische ouderen: waar vind je er een?
  • Heeft je opa of oma de oorlog in het voormalig Nederlands-Indië meegemaakt? Stichting Pelita geeft informatie over zorg en ondersteuning en kan doorverwijzen. Bel 088 330 51 11.
  • Bij dementie komen oorlogsverhalen soms ineens naar boven. Dat kan veel met je doen, zeker als er thuis nooit over werd gepraat. Bespreek het met de huisarts.

Bronnen

MOZA
Vorige

Wat is hadrat?
Volgende

Hoe weet je uit welke negeri je familie komt?