Molukse achternaam verkeerd gespeld: kan ik dat laten aanpassen?

In veel families gaat het verhaal rond: onze Molukse achternaam is ooit verkeerd gespeld. Een letter te veel, een letter te weinig, of opgeschreven zoals de ambtenaar het hoorde. Kun je dat nu nog laten aanpassen? Soms wel. Maar ga eerst na of het echt een fout is. Van veel Molukse achternamen bestaan meerdere spellingen en die zijn lang niet altijd ontstaan door een Nederlandse ambtenaar.

Een andere spelling is niet altijd een fout

Dezelfde familienaam kom je in verschillende vormen tegen, bijvoorbeeld met oe of u, of met dj of j. Dat komt deels door de spellingshervormingen in Indonesië: in 1947 werd oe een u en in 1972 werd onder meer dj een j en tj een c. Wie vóór die tijd papieren kreeg, houdt vaak de oude spelling.

Soms zegt een spelling ook iets over je familie. Een bepaalde schrijfwijze kan laten zien van welke tak van de marga je bent of uit welke negeri je familie komt. Overleg daarom eerst met familie of oudere familieleden voordat je iets laat veranderen. Wat voor de een een fout lijkt, is voor de ander juist een herkenbaar deel van de familiegeschiedenis.

Hoe zit het?

Je officiële naam staat in twee soorten registers:

• Akten van de burgerlijke stand, zoals je geboorteakte. Ben je in Nederland geboren, dan heb je een Nederlandse geboorteakte.
• De Basisregistratie Personen (BRP) van je gemeente. Daar staan je gegevens op basis van akten en andere documenten. Vroeger was dat de persoonskaart.

Veel mensen van de eerste generatie zijn in Indonesië geboren en hebben geen Nederlandse geboorteakte. Hun naam kwam in 1951 in de Nederlandse registers op basis van de papieren die er toen waren, zoals KNIL-papieren. Ging het daar mis, dan kreeg de volgende generatie de fout vaak mee in de eigen geboorteakte.

Wat kun je doen?

1. Een duidelijke schrijffout in een akte

De ambtenaar van de burgerlijke stand mag kennelijke schrijf- en spelfouten zelf verbeteren (artikel 1:24a van het Burgerlijk Wetboek). Ga dus eerst naar de gemeente waar de akte is opgemaakt. Neem bewijs mee waaruit de juiste spelling blijkt, bijvoorbeeld oudere akten, een doopbewijs of papieren van je ouders. Vraag ook naar de kosten.

2. De rechter

Is de fout niet zo duidelijk, dan kan de rechtbank op verzoek bepalen dat een akte wordt verbeterd (artikel 1:24 van het Burgerlijk Wetboek). Rechters doen dat bijvoorbeeld als uit stukken blijkt dat iemand echt een andere naam heeft dan op de akte staat. Hiervoor heb je meestal een advocaat nodig. Het Juridisch Loket kan je vertellen hoe dat werkt en of je recht hebt op hulp met korting.

3. Een fout in de BRP

Staat je naam alleen in de BRP verkeerd en niet in de akte waarop die is gebaseerd? Vraag je gemeente dan om de BRP te verbeteren. Je hebt het recht om dat te vragen. Zorg voor bewijs.

4. Naamswijziging via Justis

Lukt verbeteren niet, bijvoorbeeld omdat de “verkeerde” spelling al tientallen jaren juridisch je naam is? Dan kun je vragen om je achternaam te wijzigen. Dat verzoek doe je bij Justis, een dienst van het ministerie van Justitie en Veiligheid. Een onjuist gespelde naam is een van de redenen die het Besluit geslachtsnaamwijziging noemt. De wijziging kost € 835, ook als je verzoek wordt afgewezen. Wordt het toegewezen, dan volgt een Koninklijk Besluit.

Goed om te weten

• Een verbetering of wijziging geldt per persoon. Willen broers, zussen, neven en nichten ook de juiste spelling, dan moet ieder dat (laten) regelen. Vraag bij de gemeente of Justis hoe dat zit voor je kinderen.
• Heb je geen Nederlandse nationaliteit, maar val je onder de Wet betreffende de positie van Molukkers? Vraag dan vooraf na welke regels voor jou gelden.
• Bewijs is alles. Zoek oude documenten van opa en oma op. Zie Hoe vind ik de persoonskaart van mijn opa of oma?
• Het kabinet onderzoekt sinds 2025 of naamswijziging eenvoudiger kan, bijvoorbeeld via de gemeente. Er is nog niets veranderd. Check de actuele regels op justis.nl.

Bronnen

• How do I have a spelling mistake on a birth certificate corrected? (Rijksoverheid)
• Wet elektronische dienstverlening burgerlijke stand, met artikel 1:24a BW (Staatsblad 2014, 380)
• Uitspraak verbetering geboorteakte, ECLI:NL:RBDHA:2024:8982 (Rechtbank Den Haag, 2024)
• Uit de praktijk: naamswijziging (Justis/NVVB, 2015)
• Kamerbrief over naamswijziging (Ministerie van Justitie en Veiligheid, 30 juni 2025)