Je opa kwam van Saparua, maar als je dat zegt, kijken mensen je vragend aan. Waar liggen de Molukken eigenlijk? Kort gezegd: in het oosten van Indonesië, tussen het eiland Sulawesi in het westen en Nieuw-Guinea in het oosten. Het zijn ongeveer duizend eilanden, de meeste klein en onbewoond.
In Zuidoost-Azië
Nederland op dezelfde schaal
De Molukken (provincies Maluku en Maluku Utara) Nederland, met Gelderland donkerder gekleurd
Het meeste van het gebied is zee. Het land van alle eilanden samen is bijna twee keer zo groot als Nederland. Kaartgrenzen: Natural Earth
Hoe zit het?
De Molukken liggen net onder de evenaar, rond 3 graden zuiderbreedte en 129 graden oosterlengte. Ten noorden liggen de Filipijnen, ten zuiden Timor en verder Australië. Tussen de eilanden ligt veel zee, zoals de Molukse Zee en de Bandazee.
- Aantal eilanden: ongeveer 1.000. Soms wordt 1.027 genoemd.
- Land: samen bijna 79.000 vierkante kilometer. Dat is bijna twee keer Nederland.
- Zee: het hele gebied, met zee, is ongeveer 850.000 vierkante kilometer. Zo'n 90 procent daarvan is water.
- Inwoners: ruim 3,1 miljoen bij de volkstelling van 2020.
- Grootste eilanden: Halmahera in het noorden en Seram in het midden.
Hoe zijn de Molukken ingedeeld?
Bestuurlijk zijn er sinds 1999 twee Indonesische provincies. Vaak deelt men de eilanden ook in drie stukken in:
- Noord-Molukken (provincie Maluku Utara, hoofdstad Sofifi): Halmahera, Ternate, Tidore, Morotai, Bacan en de Sula-eilanden. Hier lagen de oude sultanaten en hier kwam de kruidnagel vandaan.
- Midden-Molukken (provincie Maluku, hoofdstad Ambon): Ambon, de Lease-eilanden (Haruku, Saparua, Nusalaut), Seram, Buru en de Banda-eilanden. De meeste Molukkers in Nederland hebben hier hun wortels.
- Zuidoost- en Zuidwest-Molukken (ook provincie Maluku): onder meer de Kei-eilanden, Aru, Tanimbar en Wetar.
Meer over de twee provincies lees je in Wat is het verschil tussen de provincies Maluku en Maluku Utara? Over de eilanden rond Ambon gaat Saparua, Haruku en Nusalaut: wat zijn de Lease-eilanden?
Waarom is de ligging bijzonder?
De Molukken liggen op de grens tussen Azië en Australië. Daardoor leven er planten en dieren uit beide werelddelen en soorten die nergens anders voorkomen. Onderzoekers noemen dit gebied Wallacea, naar de Britse natuuronderzoeker Alfred Russel Wallace. Hij reisde in de negentiende eeuw door de Molukken.
De eilanden liggen ook in een gebied met veel vulkanen en aardbevingen. Het weer is tropisch. In de Midden- en Zuid-Molukken valt de meeste regen tussen mei en augustus, in het noorden tussen december en maart. Dat is anders dan in grote delen van Indonesië. Lees meer in Wat is de beste reistijd voor Ambon en de Molukken?
Goed om te weten
- In de Molukken is het 7 uur later dan in Nederland in de zomer en 8 uur later in de winter.
- Vanuit Nederland vlieg je meestal via Jakarta of een andere stad naar Ambon. Zie Hoelang is het vliegen naar de Molukken?
- Van Ambon naar Saparua, Seram of Banda ga je met de boot. Zie Hoe kom je van Ambon naar Saparua, Seram of Banda?
- Waar de naam Maluku vandaan komt, lees je in Wat betekent de naam Maluku?
Bronnen
- Maluku Islands (Engels) (Wikipedia, geraadpleegd oktober 2026)
- North Maluku (Engels) (Wikipedia, geraadpleegd oktober 2026)
- Seram Island (Engels) (Wikipedia, geraadpleegd oktober 2026)
- Kepulauan Maluku (Indonesisch) (Ensiklopedia Universitas STEKOM)
De KVR (Kerkvoogdijraad van Molukse Kerken) is eigenaar van een deel van de Molukse kerkgebouwen. Door geldgebrek is er weinig onderhoud gedaan en gaan kerken over naar lokale gebruikers.