Welke Molukse gedenkdagen zijn er?

educatie
Geschreven door MOZA

Je ziet op een dag in april de RMS-vlag halfstok hangen, of je familie gaat in juni naar Assen. Waarom juist die dag? Molukkers in Nederland hebben een aantal vaste gedenkdagen. Hieronder vind je de belangrijkste op een rij, met uitleg.

Overzicht door het jaar

  • 21 maart – Aankomst van de eerste generatie (1951). Op 21 maart 1951 kwam de Kota Inten in Rotterdam aan met ongeveer 1.000 Molukse militairen en hun gezinnen. Het was het eerste van twaalf schepen. In het voorjaar van 1951 kwamen zo ruim 12.500 Molukkers naar Nederland. Sinds 2022 organiseren Molukse organisaties, met Museum Maluku, rond deze datum een herdenking van de overtocht. Lees ook de schepen van 1951.
  • 12 april – Executie van Chris Soumokil (1966). Soumokil was de tweede president van de RMS. Hij werd op 12 april 1966 in Indonesië gefusilleerd. Op deze dag hangen veel Molukkers de RMS-vlag halfstok. Zie Waarom hangt de RMS-vlag halfstok op 12 april?
  • 25 april – Proclamatie van de RMS (1950). Op 25 april 1950 werd op Ambon de Republik Maluku Selatan uitgeroepen. Elk jaar zijn er rond deze dag bijeenkomsten en feesten, vooral in Den Haag. Honderden motorrijders rijden naar de centrale herdenkingsplek in Apeldoorn.
  • 15 mei – Pattimura-dag (1817). Op 15 mei 1817 begon Thomas Matulessy, beter bekend als Kapitan Pattimura, het verzet tegen de Nederlanders met de aanval op fort Duurstede op Saparua. In Indonesië is 15 mei Hari Pattimura. Lees meer in Wie is Pattimura?
  • 11 juni – Herdenking De Punt (1977). Op 11 juni 1977 werd de gekaapte trein bij De Punt bestormd. Daarbij kwamen zes actievoerders en twee gegijzelden om. Ook de bezetting van een school in Bovensmilde eindigde toen. Rond 11 juni herdenkt een deel van de Molukse gemeenschap de omgekomen jongeren bij het grafmonument op begraafplaats De Boskamp in Assen. Deze herdenking is voor veel mensen gevoelig; ook de Nederlandse slachtoffers worden herdacht.
  • 21 juni – Nationaal Moluks Monument en excuses (2026). Op 21 juni 2026 werd aan de Lloydkade in Rotterdam het Nationaal Moluks Monument Ulu Kora ingehuldigd: de vier meter hoge boeg van een Molukse boot. Premier Rob Jetten bood daar namens de regering excuses aan voor de behandeling van de Molukse militairen en hun gezinnen. Of 21 juni een jaarlijkse gedenkdag wordt, is nog niet bekend.
  • 16 december – Sterfdag van Pattimura (1817). Pattimura werd op 16 december 1817 opgehangen voor fort Nieuw Victoria in Ambon.

Andere momenten

Daarnaast zijn er lokale herdenkingen, bijvoorbeeld bij voormalige woonoorden zoals kamp Wyldemerk in Friesland. Kerken vieren hun eigen jubilea; de Molukse Evangelische Kerk (GIM) werd bijvoorbeeld op 25 november 1952 opgericht. Geen officiële gedenkdag, maar wel steeds vaker herdacht: 21 maart. Op 21 maart 1951 kwam het eerste transportschip, de Kota Inten, met Molukse militairen en hun gezinnen aan in Rotterdam. Lees Hoe kwamen de Molukkers in 1951 naar Nederland? In 2026 is het 75 jaar geleden dat de eerste generatie aankwam. Daarom zijn er dit jaar extra herdenkingen, tentoonstellingen en vieringen.

Goed om te weten

  • Niet elk Moluks gezin viert of herdenkt dezelfde dagen. Vooral 25 april, 12 april en 11 juni hebben voor veel mensen een politieke lading.
  • Over hoe je herdenkt kan verschil van mening bestaan. In 2021 werd een nationale herdenking van 70 jaar Molukkers in Nederland afgelast na onenigheid in de gemeenschap.
  • Data van bijeenkomsten verschillen per jaar en plaats. Kijk voor het actuele programma bij Molukse organisaties, je kerk of Museum Maluku.

Wat kun je doen?

Wil je meedoen? Vraag in je familie welke dagen voor jullie belangrijk zijn en waarom. Bezoek een herdenking of lees eerst over de achtergrond in de verwante artikelen hierboven. Zo kun je het ook uitleggen aan vrienden, collega's of op school.

Bronnen

MOZA
Vorige

Mijn kind wordt op school gediscrimineerd omdat het Moluks is: wat kan ik doen?
Volgende

Wat betekent 'ale rasa beta rasa'?